Humka Arslantepe (foto: Malatya Provincial Directorate of Culture and Tourism)

Najstariji poznati mačevi otkriveni su 1980. godine na lokalitetu Arslantepe u Turskoj. Mačevi potiču iz bronzanog doba i datovani su oko 3300-3100. godine p.n.e. U “dvorani oružja” pronađeno je devet mačeva od legure arsena i bakra, ali i tri mača ukrašena srebrom.

Prvi rani mačevi potiču iz ranog bronzanog doba zahvaljujući otkriću Marčele Frangipane sa Rimskog univerziteta u Arslantepeu. Tokom istraživanja 1980. godine pronađeno je skrovište sa devet mačeva i bodeža od legure arsena i bakra. Među njima se izdvajaju i tri mača prelepo ukrašena srebrom.

Humka Arslantepe

Arslantepe humka je 30 metara visoko arheološko nalazište koja se nalazi u ravnici Malatija, 15 km jugozapadno od reke Eufrat. Arheološka istraživanja svedoče o njegovoj okupaciji od najmanje 6. milenijuma pre nove ere do srednjeg veka. Najraniji slojevi pripadaju periodu kasnog halkolita (4300-3900. godine p.n.e.) i karakterišu ih kuće od ćerpiča. Najistaknutiji i najprosperniji period lokaliteta bio je u periodu kasnog halkolita, tokom kojeg je izgrađen takozvani dvorski ili palatni kompleks.

Prvi mačevi na svetu (foto: Roberto Ceccacci/Unesco)

Značajni dokazi takođe svedoče o periodu ranog bronzanog doba, koji je najistaknutije zabeležen u kompleksu Kraljevske grobnice. Arheološka stratigrafija se zatim proteže do srednjeg i kasnog bronzanog doba i hetitskog perioda, uključujući neohetitske nivoe.

Lokalitet ilustruje procese koji su doveli do pojave državnog društva na Bliskom istoku i sofisticiranog birokratskog sistema koji je prethodio pisanju. Na lokalitetu su iskopani izuzetni metalni predmeti i oružje, među njima i najraniji mačevi do sada poznati u svetu.

Lokalitet humka Arslantepe je 26. jula 2021. godine dodata u UNESCO-vu listu svetske baštine.

Palatni kompleks

Nalazi u takozvanoj „dvorana oružja” u Arslantepeu bili su nesumnjivo izuzetan događaj u istoriji ovog lokaliteta. Pronađeni materijal daje jasan dokaz da je metalurgija u ovoj oblasti bila posebno napredna i tehnološki i morfološki, što je značajno doprinelo razumevanju uloge ovih predmeta u dvorskom kontekstu krajem 4. milenijuma p.n.e.

Otkriće mačeva

Takozvana „dvorana oružja“ je prostorija u obliku trapeza. Izuzetnu grupu oružja čini 9 mačeva, 12 vrhova kopalja i četvorostruka spiralna ploča, možda kopča. Prilikom iskopavanja pronađen je i fragment stabljike srebrne igle.

Oružje je pronađeno između urušenih blokova severnog i južnog zida prostorije. Područje na kojem je pronađeno oružje izgleda nije narušeno nakon razaranja i urušavanja zidova. Oružje je pronađeno u blizini zapadnog zida prostorije, gde je bilo grupisano i možda povezano. Držač nekih vrhova kopalja još je imao tragove drvenog drška. Stanje očuvanosti jasno pokazuje da su ovi predmeti bili usko povezani jedni sa drugima. Bili su okačeni na zid ili naslonjeni na njega, verovatno u simboličke/ritualne svrhe ili kao uvreda.

Mačevi i koplja (izvor: Malatya Archaeological Museum)

Ovo oružje ima ukupnu dužinu od 45 do 60 cm, što sugeriše da se opisuju kao kratki mačevi ili dugi bodeži. Neki od ovih mačeva su sada izloženi u Arheološkom muzeju u Malatiji.

Prostorija A113 je jedina prostorija u palati u kojoj je pronađeno oružje. Stoga je verovatno da su pristup ovim predmetima imali samo pojedinci ovlašćeni od strane nekog na vrhu ili pripadnici lokalne elite.

Podelite sadržaj na:

Leave a Reply

Your email address will not be published.

Translate »